
Tættir úr vinnulívinum:
J.F.K. eigur 12% av føroyska útflutninginum
Eitt er, at Hanus Hansen, stjóri hjá J.F.K. hevur nógv
jørn í eldinum, men hann
og nevndin hjá honum kunnu fegnast um, at eginpeningurin er øktur
úr
1,5 milliónum krónum í 1992 til 100 mill. krónur
í 2001.
Grundarlagið undir einum sunnum samfelagi við hollari sosialari
trygd, góðum eldrapolitikki, nøktandi barnaansing,
dyggari útbúgving og hugsjónarligum tænastustøði
er eitt gott og væl útbygt vinnulív, har bæði
leiðarar og fakliga virkandi arbeiðsfólki, sum hevur
dagligu framleiðsluna um hendur, eru ein eind.
J. F. Kjølbro-fyritøkan sum skjótt fer um tey 90
árini, hevur verið og er Klaksvíkini stórur
vinningur. Neyvan hevur nøkur fyritøka í Norðanlondum
- sammett við fólkatalið - havt tann týdning fyri
sítt umhvørvi, sum Kjølbro-fyritøkan fyri
Klaksvík og Føroyar.
Søgan er eitt. Nútíðin og framtíðin
er annað og altíð spennandi. Hesi fyribrigdi fara vit
at hyggja at.
Royndur stjóri í góðum árum
Í dag er Hanus Hansen stjóri í J.F.K. fyritøkuni.
- Hann er 43 ára gamal og sostatt í bestu árum.
Lat tað beinanvegin verða sagt, at J. F. K.- fyritøkan
við sínum 400 fólkum í starvi, hevur størsta
týdning fyri framburð og menning í Klaksvík
og Norðoyggjum.
Eftir lokna skúlagongd í 1975 fór hann til skips
við Borgaranum, hjá p/f Klakkki. - At hann fór til
skips við abreiðssomu Innistovumonnunum var náttúrligt,
tí sambandið millum familjurnar og umhvørvið har
var so tætt.
Eftir at hava siglt við Borgaranum í 1 ár, fór
hann við Nónhamri hjá sama reiðaríið.
Har var hann við í 2 ár til hann fór á
stýrimans- og skipsføraraskúla frá 1979
til 1981.
Hanus sigur sjálvur, at: "Frá tí eg var smádrongur
havi eg havt ein dreym, og tað var at verða skipari, at standa
á eini trolarabrúgv. Eg minnist so týðiliga,
tá eg sá myndir av skipunum á skrivstovuni hjá
Kjølbro, tann tokka eg fekk til hetta."
Eftir hetta fór Hanus við Mortini Johannesen (hjá
Kaj). Har sigldi hann við Enniberg, og varð vandur upp undir
góðum hondum, fyrst sum stýrimaður og seinni sum
skipari. Fyrsti túrur sum skipari var í 1986.
Men í 1996 kom ein stór broyting aftur í hjá
Hanusi, tá hann 1. august hetta árið byrjaði sjóri
í J. hjá J. F. K.
Vanlig føroysk fiskivinnufyritøka í góðum
sum í ringum veðri
Eingin skal ivast í, at Kjølbro-fyritøkan í
hesi 90 árini bæði hevur virka í góðveðri
við mildum loti og í viðvindi, men tað hava so sanniliga
eisini verið ár, tá fyritøkan - eins og allar
vinnulívsfyritøkur sigldu ringan sjógv.
Soleiðis var eisini, tá seinastu kreppuárini tóku
seg upp fyrst í nítiárunum.
Klaksvíkin stóð tá sum ein maður. Boð
vóru eftir skilafólkum úr vinnu bæði
á sjógvi og landi Klaksvíkar Arbeiðsmanna-
og Kvinnufelag, peningastovni Norðoyinga, Norðoya Sparikassa.
Klaksvíkar Býráð kundi bera tann lutvíst
lættara lutin, at vera samskipari fyri hesar ábyrgdarfullu
klaksvíkingar og norðoyingar.
Í 1992 sat J. F. K. við einum eginkapitali sum líktist
1,5 millión krónum. - Hetta var sjálvandi lítið
at fara víðari við.
Ein dygg leiðsla við ein dugnaligari nevnd fór tá
til verka á hesum grundarlagi, at fáa eina skipan fyri
teir báðar trolararnir Sundaberg og Skálaberg.
Ynskti størri virksemi
Henda dagin eg sat á J. F. K. skrivstovuni, minti Hanus Hansen
meg á, tá eg sat sum borgarstjóri, at eg í
1996 ella 97 segði við hann."Tað harmaði meg, tá
eg hevði fylgt søguni hjá Kjølbro, at síggja,
at hetta risafelag nú bara sat eftir við tveimum trolarum,
og at hetta ídag hevði alt og lítið at geva býnum".
Eg og vit onnur fingu annað at síggja.
Tað er "Føroyagrunnurin frá 1971", sum eigur
99,7% av partapeninginum meðan Jóannes Kjølbro (sonur
Ewald), sum eingur restina.
Í dag hevur J. F. K. fyritøkan ikki færri enn 400
fólk í heiltíðarstarvi. J.F.K.-fyritøkan
seldi fyri millum 410 og 420 milliónir krónur í
2001. Hetta er 12% av øllum føroyska útflutninginum.
Kósavirkið hevur eini 400 fólk á lønarlistanum,
men roknað við hetta sum ársverk, eru tey 180 í
tali.
Stórar íløgur gjørdar
Umframt Kósavirkið, eigur J.F.K.-fyritøkan ikki færri
enn fýra stórar trolarar, Sundaberg, Næraberg, Sjúrðarberg
og Fulgberg, meðan tann fimti trolarin - Skálaberg - verður
latin av skipasmiðjuni 15. dsember í ár.
Víst verður til talmyndina viðvíkjandi ognarviðurskiftunum.
Árið í fjør royndist hampuligt við rímiligum
avlopi
Føroyingurin hevur higartil liva av monnum, ið hava tora
at gjørt íløgur, og at fólkið uttan
um, hevur staði saman og skorða undir hesar íløgur,
við dugnaligum og ágrýtnum fólki, og soleiðis
er enn, og soleiðis fer eisini at verða í framtíðini.
Meðan Sundaberg og Kósavirkið høvdu eitt gott
ár, hevði Sjúrðarberg tað ikki gott í
fjør.
Næraberg fiskaði fyri 92 mill. kr. - Roknað varð við,
tá báturin kom í flotan, at fiskaði hann fyri
90 milliónir krónur, stóð upp og niður,
men orsakað av støðugt hækkandi oljuprísum,
gjørdist 92 milliónir krónur ikki nóg mikið.
Surimiprísurin hevur verið hækkanid í ár,
og sagt verður frá reiðaríðinum, at hevði
núverandi prísur havt verið alt árið, var
støðan tann, at eitt avlop var ikki óhugsandi.
Fuglberg, sum J.F.K. Prawns eigur gjørdi eitt vánaligt
ár í fjør orsaka av bæði lágum
rækjuprísum og ov mongum tekniskum trupulleikum.
Men samanumtikið má sigast, at J.F.K.-konsernin gjørdi
eitt hampuligt ár við rímiligum avlopi.
Grundarlagið undir trivnaðinum í Klaksvík
Klaksvíkin er fiskivinnuhøvuðsstaður føroyinga,
og skal hann halda fram við tí, verður neyðugt at
fylgja við, og ikki minst almennu útbyggingarnar av Klaksvíkar
Havn, av ídnaðar- og handilsøkjum og nýhugsan
innan sethúsamarknaðinum.
Vinnuvirksemið er harðliga tiltrongt, men hevur ikki altíð
ein so lættan gerðandisdag, og í hesum viðfangi
kann ikki latast verða við at nema við ta viðferð
Dimmalætting hevur givið royndarvirk-seminum Næraberg.
Heldur enn at geva hesum royndarvirksemi tað vanaliga skoðsmál,
kann sigast, at hetta skipið hevur hesi tvey árini verið
mongum ungum føroyingi til upplæring og roynd. Her hevur
javnstøða millum ungar menn og kvinnur staðið sína
roynd og hevur havt stóran týdning fyri føroyska
fiski-
vinnu.
J.F.K.- fyritøkan hevur gjørt og ger stórar íløgur,
og tað er at vóna, at blíður byrður fylgir
fyritøkuni.
At hava økt eginkapitalin úr 1,5 mill. kr. í 1992
upp í 100 mill. krónur í 2001, vísir gongdina
higartil. - Hetta kunnu vit fegnast um.

Talmynd av J.F.K. fyritøkuni
Heiltíðarstørv 400
Íalt knýtt at fyritøkuni 600
Útflutningsvirði 400 mill. kr. (12% av føroyska útflutninginum)
Eginkapitalur 100 mill. kr.
Flotin:
Sundaberg verksmiðjutrolari. Ognarviðurskifti: J.F.K. 100%
Manning 38
Næraberg verksmiðjutrolari (surimi). Manning 80.Ognarviðurskifti:
J.F.K. 2/3
Manning 80 Norway Seafood 1/3
Sjúrðarberg frystitrolari Ognarviðurskifti: J.F.K. 100%
Manning 18
Fuglberg Ognarviðurskifti: J.F.K. 55%
Manning 18 Polar Seafood 33%
Tórshavnar Skipasm. 12%.
Skálaberg (nýggi)
Sum er mest framkomni verkmiðjutrolarin, verður latin
frá verksmiðjuni 15. desember ár.
P/f Kósin Ognarviðruskifti: J.F.K. 94,8%
Manning 180 ársverk (400 knýtt at virkinum) Klaksvíkingar.o.o.
5,2%
Lønarútgjaldan í J.F.K. fyritøkuni 110 mill.
krónur
Millum 15 - 20 mill. kr. verður kommunuskatturin í Klaksvík
av hesum , sum
svarar til 20 % ella 1/5 av kommunuskattinum í Klaksvík.
Unframt tað ið her er nevnt, hevur J.F.K.-fyritøkan eisini
sett pening í Pure Water og í føroysku oljuvinnuna.

Eingin ivi eru um, at Jógvan Kjølbro hevur verið størsti
og mest víðfevndi vinnulívsmaður í Føroyum
og sammett við fólkatalið, ein hin størsti í
Norðurlondum. -
Hann var ikki bert týdningarmikil fyri Klaksvík og Norðoyggjar,
men fyri allar Føroyar.
Jógvan Kjølbro varð føddur 25. februar í
1887 og doyði 6. februar 1967, stutt áðrenn hann fylti
80 ár.
Hann hevði sostatt fylt 115 ár mánadagin 25. februar.
Fyri júst 50 árum síðani, tá hann fyldti
65 ár, fekk hann heiðurs- og takkarskriv frá týdningarmiklu
stovnunum Klaksvíkar kommunu og Klaksvíkar útróðrarfelag.
Sóknarstýrið takkar J. F. Kjølbro "...fyri
teir fjølbroyttu og týdnigarmiklu virkishættir,
tygum hava sett í verk bæði á sjógvi
og á landi...", meðan Klaksvíkar Útróðrarfelag
sigur: "Vit takka tygum ídag á 65 ára degi
tygara, fyri tað stóra og týdningarmikla arbeiði,
tygum hava avrikað fyri útróðurin...."
Tá P/f J. F. Kjølbro hevði flest fólk í
arbeiði, vóru 950 fólk knýtt at fyritøkuni
Grein í Norðlýsinum februar
2002
|